Post Detail

5 lutego 2022

Czynniki fizyczne

Identyfikacja analiza i ocena zagrożeń w środowisku pracy – Czynniki środowiska pracy

CZYNNIKI FIZYCZNE

CZYNNIKI FIZYCZNE

HAŁAS

HAŁASEM OKREŚLA SIĘ WSZELKIE NIEPOŻĄDANE, NIEPRZYJEMNE, DOKUCZLIWE, UCIĄŻLIWE LUB SZKODLIWE DRGANIA OŚRODKA SPRĘŻYSTEGO, ODDZIAŁYWAJĄCE ZA POŚREDNICTWEM POWIETRZA NA NARZĄD SŁUCHU I INNE ZMYSŁY ORAZ ELEMENTY ORGANIZMU CZŁOWIEKA.

SKUTKI ODDZIAŁYWANIA HAŁASU NA ORGANIZM LUDZKI

słuchowe

pozasłuchowe

Pozasłuchowe skutki oddziaływania hałasu na organizm ludzki polegają na działaniu hałasu jako stresora, prowadząc do zaburzeń funkcjonowania układu oddechowego, krążenia, pokarmowego i innych narządów.

Hałas oddziałuje również negatywnie na układ nerwowy, obniża zrozumiałość mowy oraz percepcję ostrzegawczych sygnałów dźwiękowych. To wszystko zwiększa ryzyko wypadków.

L.p. Parametry hałasu Najwyższe dopuszczalne natężenie
1. Dopuszczalne narażenie na hałas przy 8-godzinnej ekspozycji 85 dB
2. Maksymalny poziom dźwięku A 115 dB
3. Szczytowy poziom dźwięku C 135 dB
ZE WZGLĘDU NA ZAKRES CZĘSTOTLIWOŚCI WYRÓŻNIAMY:
hałas infradźwiękowy widmo zawierające składowe o częstotliwościach od 1 do 20 Hz
hałas słyszalny widmo zawierające składowe o częstotliwościach od ok. 16 Hz do 16 kHz
hałas ultradźwiękowy widmo zawierające składowe o częstotliwościach od 10 do 40 kHz

Poziom ciśnienia akustycznego jest funkcją logarytmiczną. Znaczy to, jeśli obok siebie znajdują się dwa źródła hałasu o natężeniu 80dB, to w wyniku zsumowania powstaje hałas o poziomie 83db (a nie 160dB).

Nie można pracować w warunkach podwyższonego hałasu w godzinach nadliczbowych.

Dla kobiet w ciąży dopuszczalne natężenie hałasu wynosi 65 dB. Kobieta w ciąży nie może pracować w warunkach hałasu powyżej tej wartości, nawet jeśli stosuje ochronę słuchu.

PRZEPROWADZENIE OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO ZWIĄZANEGO Z NARAŻENIEM PRACOWNIKÓW NA HAŁAS
Ocena ryzyka zawodowego powinna uwzględniać w szczególności:

  • poziom i rodzaj narażenia,
  • czas trwania narażenia, w tym czas pracy w godzinach nadliczbowych, oraz informacje dotyczące obowiązujących u pracodawcy systemów i rozkładów czasu pracy,
  • wartości NDN oraz wartości progów działania dla hałasu lub drgań mechanicznych,
  • informacje na temat skutków dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników,
  • informacje dotyczące skutków dla zdrowia i bezpieczeństwa pracowników wynikających z interakcji pomiędzy hałasem i drganiami mechanicznymi,
  • informacje dotyczących poziomu emisji hałasu dostarczanych przez producenta środków pracy,
  • informacje dotyczące istnienia alternatywnych środków pracy, zaprojektowanych do ograniczenia emisji hałasu,
  • informacje uzyskane w wyniku profilaktycznych badań lekarskich pracowników,
  • skutki dla zdrowia i bezpieczeństwa pracownika, wynikających z interakcji pomiędzy hałasem i substancjami chemicznymi o działaniu szkodliwym na narząd słuchu (substancjami ototoksycznymi).

Ocena ryzyka zawodowego dotycząca zagrożenia hałasem powinna być udokumentowana i aktualizowana.

POMIARY HAŁASU

W przypadku rozpoczynania działalności pomiary muszą być wykonane nie później niż w terminie 30 dni od dnia rozpoczęcia działalności.


NALEŻY PAMIĘTAĆ, ŻE POMIARY NALEŻY WYKONAĆ KAŻDORAZOWO, JEŻELI NASTĄPIŁY ZMIANY W WYPOSAŻENIU TECHNICZNYM, W PROCESIE TECHNOLOGICZNYM LUB W WARUNKACH WYKONYWANIA PRACY, KTÓRE MOGŁY MIEĆ WPŁYW NA ZMIANĘ POZIOMU EMISJI, POZIOMU NARAŻENIA ALBO WYSTĄPIŁY OKOLICZNOŚCI, KTÓRE UZASADNIAJĄ ICH PONOWNE WYKONANIE.

O WYNIKACH POMIARÓW PRACODAWCA NIEZWŁOCZNIE INFORMUJE NARAŻONYCH PRACOWNIKÓW ORAZ UDOSTĘPNIA IM TE WYNIKI I WYJAŚNIA ICH ZNACZENIE.


Pracodawca ma obowiązek prowadzenia na bieżąco rejestru czynników szkodliwych dla zdrowia występujących na stanowisku pracy oraz karty badań i pomiarów.

Wzory rejestru czynników szkodliwych oraz karty badań i pomiarów określone są w załącznikach do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2 lutego 2011r. w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz.U. Nr 33, poz. 166). Rejestr oraz karty przechowywane są przez okres 40 lat, licząc od daty ostatniego wpisu. Wyniki pomiarów wpisane do rejestru i karty są niezwłocznie udostępniane pracownikowi, byłemu pracownikowi, ich przedstawicielowi ustawowemu lub pełnomocnikowi, na jego pisemne żądanie. W sytuacji gdy wyniki pomiarów wykazują przekroczenia wartości progów działania należy podjąć działań zmniejszające ryzyko zawodowe tj. opracować i wdrożyć program działań organizacyjno-technicznych zmierzających do ograniczenia narażenia na hałas.

Program ten powinien obejmować działania dotyczące:

  • unikania tych procesów i metod pracy, które powodują narażenie na hałas,
  • zastępowanie w/w metod i procesów innymi,
  • dobierania środków pracy,
  • ograniczania narażenia za pomocą środków technicznych (obudowy dźwiękoizolacjne, ekrany itp.),
  • ograniczania czasu i poziomu narażenia a także liczby narażonych osób (skrócony czas pracy, przerwy, rotacja na stanowiskach).

Obowiązki pracodawcy w zakresie środków ochrony indywidualnej:

  • zapewnienie środków ochrony indywidualnej słuchu, jeżeli wielkości charakteryzujące hałas przekraczają wartości progów działania,
  • nadzór prawidłowości stosowania tych środków,
  • odpowiedni dobór środków ochrony indywidualnej.

Miejsca pracy, w których wielkości charakteryzujące hałas w środowisku pracy przekraczają wartości NDN należy oznakować znakami bezpieczeństwa.

DRGANIA MECHANICZNE

Drgania mechaniczne to drgania lub wstrząsy przekazywane do organizmu człowieka przez części ciała mające bezpośredni kontakt z drgającym obiektem.

Przyczyny drgań to m.in:

  • niedokładności wykonania, montażu maszyn i urządzeń
  • niewłaściwe wyważenie elementów znajdujących się w ruchu obrotowym
  • zużycie elementów, luzy
  • elementy znajdujące się w ruchu posuwisto-zwrotnym.

Ze względu na charakter narażenia jakie wywołują drgania, możemy je podzielić na:

  • ciągłe (występujące bez przerw w trakcie całej zmiany roboczej, z pominięciem: regularnych przerw w pracy, przerw na posiłki, czynności przed podjęciem pracy i po jej zakończeniu)
  • przerywane (występujące wielokrotnie w ciągu zmiany roboczej, z przerwami, które mogą być spowodowane przemieszczaniem się osób narażonych, cyklicznością technologii, wyłączaniem źródeł itp.)
  • sporadyczne (występujące nieregularnie, związane z czynnościami wykonywanym i dorywczo, np. raz w ciągu zmiany roboczej, raz w tygodniu itp.)

Ze względu na sposób ich oddziaływania drgań na organizm człowieka wyróżniamy:

  • drgania ogólne – drgania o ogólnym działaniu na organizm człowieka, przenikające do organizmu przez stopy, miednice, plecy lub boki
  • drgania miejscowe – działające na organizm człowieka przez kończyny górne

Źródłami drgań o oddziaływaniu ogólnym są np.: podłogi, podesty, pomosty w halach produkcyjnych, siedziska i podłogi środków transportu, siedziska i podłogi maszyn budowlanych.

Źródłami drgań oddziałujących na organizm człowieka przez kończyny górne są głównie:

  • ręczne narzędzia uderzeniowe ( np. młotki pneumatyczne, ubijaki mas formierskich i betonu, wiertarki udarowe itp.)
  • ręczne narzędzia obrotowe (np. wiertarki, szlifierki, piły łańcuchowe itp.)
  • obrabiane elementy trzymane w dłoniach np. podczas szlifowania, polerowania

PROFILAKTYKA

  1. Eliminacja zagrożenia poprzez jego redukcję u źródła powstawania
  2. Stosowanie środków ograniczających drgania na drodze propagacji
  3. Stosowanie środków ochrony indywidualnej
  4. Wprowadzenie rozwiązań o charakterze organizacyjnym

PYŁY W ŚRODOWISKU PRACY

Pyły stanowią jeden z głównych czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy.
Zagrożenie pyłowe w środowisku pracy może pochodzić z rozdrobnienia ciał stałych np.: z kruszenia, mielenia czy szlifowania.

Szkodliwość pyłów zależy m.in od: Pod względem stopnia wnikania i osadzania w drogach oddechowych pyły można podzielić na trzy frakcje. Pył może także wnikać do organizmu człowieka także przez osiadanie na skórze, przez mieszki włosowe i gruczoły łojowe. – drażniące

– uczulające
– rakotwórcze
– zwłókniające

– rodzaju pyłu

– wymiaru cząstek (frakcji pyłu)
– stężenia pyłu we wdychanym powietrzu
– czasu narażenia
– wrażliwości indywidualnej danej osoby

Pylice możemy podzielić na: – pylicę azbestową

– pylicę krzemową
– pylicę berylową

– pylicę węglową

– pylicę pochodzenia organicznego

Objawy pylicy to m.in: duszności, kaszel, spadek masy ciała, przewlekłe zapalenie oskrzeli, rozedma. Większość zawodowych chorób płuc jest nieuleczalna.
PROFILAKTYKA
zmiana technologii

 

środki ochrony zbiorowej (systemy wentylacji, filtry i inne)

 

środki ochrony indywidualnej (np. maski przeciwpyłowe)

 

Zmiany w Wykazie czynników lub procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym lub mutagennym

7 lutego 2020 r. ukazało się ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 24 stycznia 2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie substancji chemicznych, ich mieszanin, czynników lub procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym lub mutagennym w środowisku pracy (Dz.U. 2020 poz. 197)

W wykazie czynników lub procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym lub mutagennym zmieniono:

  1. Prace związane z narażeniem na pył drewna twardego

na 

  1. Prace związane z narażeniem na pyły drewna.

dodano również

  1. Prace związane z narażeniem na krzemionkę krystaliczną – frakcję respirabilną powstającą w trakcie pracy.

Rozporządzenie weszło w życie 21 lutego 2020r.

PROMIENIOWANIE OPTYCZNE

Promieniowanie optyczne jest to promieniowanie elektromagnetyczne o długości fal w zakresie od 100 nm do 1 mm.

Promieniowanie optyczne dzieli się na:

  • promieniowanie nadfioletowe
  • promieniowanie widzialne (światło)
  • promieniowanie podczerwone

Źródła promieniowania optycznego dzieli się na:

  • naturalne (Słońce, planety, gwiazdy),
  • elektryczne (nadfioletu – świetlówki, lampy rtęciowe, lampy ksenonowe; promieniowania widzialnego /źródła światła i podczerwieni – promienniki podczerwieni),
  • technologiczne (spawanie łukowe elektryczne, spawanie gazowe, cięcie łukiem plazmowym, zgrzewanie, procesy hutnicze)

Za źródła promieniowania optycznego uznaje się:

  1. a) w przypadku promieniowania nielaserowego:
  • źródła elektryczne,
  • źródła luminescencyjne i termiczne, które emitują promieniowanie optyczne jako produkt uboczny wykonywanego procesu technologicznego, temperatury;
  1. b) w przypadku promieniowania laserowego:
  • lasery,
  • urządzenia laserowe,
  • laserowe systemy transmisji światłowodowej.

Skutki oddziaływania promieniowania na organizm człowieka rozpatruje się w odniesieniu do skóry oraz oka i są one zależne przede wszystkim od:

  • poziomu promieniowania,
  • długości fali promieniowania,
  • czasu trwania ekspozycji,
  • rozmiaru obrazu źródła promieniowania na siatkówce oka dla λ=300-1400 [nm],

PRĄD ELEKTRYCZNY

Praca przy obsłudze urządzeń oraz instalacji elektrycznych wiąże się z narażeniem na następujące zagrożenia:

  • porażenie prądem elektrycznym,
  • pożar,
  • wybuch,
  • zatrucia w wyniku zastosowania w instalacjach i urządzeniach elektrycznych szkodliwych materiałów,
  • olśnienia oczu wywołanego łukiem powstającym przy zwarciu elektrycznym.

Oddziaływanie prądu elektrycznego na organizm człowieka może być:

Stopień i zakres porażenia prądem zależą głównie od:

  • natężenia prądu,
  • czasu przepływu przez człowieka,
  • częstotliwości prądu,
  • drogi przepływu przez człowieka.

Skutki porażenia są z reguły ciężkie (zaburzenia oddychania i pracy serca, poparzenia wewnętrzne i zewnętrzne, trwała degeneracja tkanek), a mogą także prowadzić do śmierci.

Środki techniczne stanowiące ochronę przeciwporażeniową obejmują:

  • środki ochrony przed dotykiem bezpośrednim,
  • środki ochrony przy dotyku pośrednim,
  • środki ochrony indywidualnej.

Do ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym stosowane są:

  • rękawice elektroizolacyjne,
  • obuwie elektroizolacyjne,
  • sprzęt ochrony oczu i twarzy chroniący przed łukiem elektrycznym powstającym przy zwarciu,
  • hełmy ochronne.

MIKROKLIMAT

Mikroklimat w środowisku pracy określa się za pomocą następujących parametrów:

  • temperatura powietrza,
  • temperatura promieniowania otaczających powierzchni,
  • wilgotność,
  • prędkość przepływu powietrza.

Praca w mikroklimacie zimnym

Pracownik wykonuje pracę w mikroklimacie zimnym wówczas, gdy warunki środowiska termicznego są następujące:

  • temperatura powietrza wynosi poniżej 10° C,
  • prędkość ruchu powietrza przekracza 0,1 m/s,
  • wilgotność względna powietrza jest większa niż 5%.

Skutki zimnego mikroklimatu w pracy to między innymi:

  • odmrożenia,
  • hipotermia – temperatura ciała obniża się do 35 stopni Celsjusza lub niżej, pojawiają się dreszcze, tętno jest podwyższone, hipotermii towarzyszy płytki oddech – jest to stan zagrożenia życia,
  • utrata przytomności,
  • zatrzymanie krążenia,
  • migotanie komór serca.

Obowiązki pracodawcy:

  • wyposażenie pracowników w specjalną odzież
  • zapewnienie gorących napojów
  • przerwy w pracy lub skrócony czas pracy
  • zapewnienie zaplecza socjalnego (pomieszczenia) do ogrzania się
  • przy pracach wykonywanych na otwartej przestrzeni – wyposażenie pomieszczeń w urządzenia do podgrzewania posiłków i napojów, a także do wysuszenia odzieży

W takich warunkach nie powinni pracować:

  • kobiety w ciąży,
  • matki karmiące,
  • pracownicy młodociani.

Praca w mikroklimacie gorącym

Skutki zbyt wysokich temperatur to:

  • udar cieplny,
  • wyczerpanie cieplne spowodowane utratą wody,
  • skurcze mięśni,
  • odwodnienie.

W takich warunkach nie powinni pracować:

  • kobiety w ciąży,
  • matki karmiące,
  • pracownicy młodociani.

Obowiązki pracodawcy związane z mikroklimatem gorącym

Pracodawca ma obowiązek zapewnić napoje w nieograniczonej ilości pracownikom zatrudnionym:

przy pracach związanych z wysiłkiem fizycznym, powodującym w ciągu zmiany roboczej efektywny wydatek energetyczny organizmu powyżej 1500kcal (6280kJ) u mężczyzn i 1000kcal (4187kJ) u kobiet, na stanowiskach pracy, na których temperatura spowodowana warunkami atmosferycznymi przekracza 28°C, przy pracach na otwartej przestrzeni przy temperaturze otoczenia powyżej 25°C.

W sytuacji temperatury powyżej 28°C pracodawca, oprócz dostarczenia pracownikom napojów chłodzących, powinien:

  • stosować odpowiednio długie przerwy w pracy, ograniczony czas pracy lub zamienność prac,
  • ograniczyć wykonywanie prac wymagających znacznego wysiłku fizycznego,

Celem poprawy warunków pracy należy m.in:

  • ograniczyć dostęp światła dziennego do stanowisk pracy,
  • stosować nawiew powietrza,
  • zastosować klimatyzację ogólną lub stanowiskową.

WYMUSZONA POZYCJA CIAŁA

Wymuszona pozycja ciała jest w sytuacji, gdy podczas pracy nie można zmienić ustawienia ciała bez wpływu na efektywność wykonywanej pracy. Przez pracę w wymuszonej pozycji ciała należy rozumieć pracę wymagającą znacznego pochylenia i (lub) skręcenia pleców przy jednoczesnym wywieraniu siły powyżej 10 kg dla mężczyzn i 5 kg dla kobiet przez co najmniej 50% zmiany roboczej. Praca w tej pozycji może prowadzić do pogorszenia stanu zdrowia.

Typowe prace, w których występuje pozycja wymuszona:

  • długie stanie podczas wykonywanych prac,
  • praca siedząca,
  • pochylanie i skręcenie tułowia,
  • kucanie, klękanie,
  • z rękoma uniesionymi powyżej linii głowy.

Działania, które powinien podjąć pracodawca:

  • zapewnienie możliwości zmiany pozycji,
  • zapewnienie łatwego dostępu do wyposażenia na stanowisku pracy,
  • dostosowanie stanowiska pracy do wzrostu pracownika i zasięgu jego kończyn,
  • przerwy w pracy,
  • rotacja pracowników.



Przeglądając tę ​​stronę, zgadzasz się z naszą polityką prywatności.
Zgadzam się